Les 6: Verlaag je verwachtingen

‘Streef onbekommerd naar het ideale’, stelde Loesje op een vaar haar postertjes. En inderdaad wie een soort ‘lessen’ in geluk volgt, wordt uitgenodigd de bomen tot in de hemel te laten reiken. Een van de valkuilen hier is dat te hoog gespannen verwachtingen een leven kunnen vergallen, omdat geluk niet alleen een kwestie is van krijgen wat je wilt, maar evenzeer van willen dat je krijgt.

Dit principe is eens mooi onder woorden gebracht door de Amerikaanse columnist en psycholoog Bernard Chapin bij de bespreking van een feministisch boek over porno: ‘Toen ik studeerde, heb ik eens tegen mijn huisgenoot gezegd dat we foto’s moesten ophangen van de tien lelijkste vrouwen in de wereld als we werkelijk tevreden wilden zijn met het leven, zodat we aan hun aanblik konden wennen. Op die manier zouden we blij verrast zijn met iedereen die we werkelijk tegen het lijf liepen.’

Dromen
Dit klinkt bijna cynisch. Is het leven dan niet bedoeld om je dromen waar te maken?
Uiteraard ga ik niet beweren dat u uw dromen acuut moet opgeven, maar uit onderzoek blijkt dat de meest gelukkige mensen in de regel niet het meest ambitieus zijn. Zij geloven niet dat geluk en succes een eeneiige tweeling vormen. Het is niet noodzakelijk de hoogste sport op de carrièreladder te bereiken of een man of vrouw te hebben met het lichaam van een atleet of pornoster.

Wie zich hoge doelen stelt, is geneigd het geluk uit te stellen tot in de toekomst. De gedachte is dat je hard moet buffelen en je opofferingen getroosten om straks te kunnen oogsten. Deze instelling is niet alleen schadelijk als het doel niet bereikt wordt. Je moet immers afwachten of het succes werkelijk zo goed zal aanvoelen als verwacht. Waarschijnlijk niet. De Nederlandse emotiepsycholoog Nico Frijda heeft hierover gezegd: ‘Applaus is heerlijk en mensen zijn ijdel en worden graag bemind, maar uiteindelijk haal je je schouders erover op.’

Obstakels
Het punt is dat geluk niet alleen te maken heeft met de gebeurtenissen in iemands leven, maar ook met hoe die beleefd worden. Geluk ontstaat als gebeurtenissen meevallen, ongeluk als het tegenvalt. Onrealistische verwachtingen zijn een obstakel, omdat het leven niet altijd een lolletje is. Fordyce: ‘Als je van de mensen om je heen verwacht dat ze altijd eerlijk, oprecht, loyaal, rechtvaardig en liefdevol zijn, dan moet je incalculeren dat je teleurgesteld zult worden.’

Voor anderen weten we dit ook wel, maar velen denken dat hun leven de uitzondering zal zijn op de regel dat het leven niet perfect is. Toch is geluk vaker het resultaat van het stellen van een reeks haalbare doelen, dan van pogingen om naar de sterren te reiken.

Klik hier voor een overzicht van de lessen